De blauwvintonijn staat centraal op de driejaarlijkse conferentie in het kader van het Cites-verdrag ter bescherming van  bedreigde planten- en diersoorten. Een meerderheid van de deelnemers in Doha (Qatar) sprak zich donderdag uit tegen een ban op de handel in blauwvintonijn. Door overbevissing wordt deze vis ernstig  bedreigd in zijn voortbestaan.

Vissers uit vooral het  Middellandse-Zeegebied verkopen hun vangsten voor 80 procent aan Japan, waar de vis een belangrijke plaats in de eetcultuur inneemt. Grote exemplaren van deze tonijnsoort kunnen meer dan 100.000 euro opleveren. Het verklaart waarom de Japanse delegatie in Doha de grootste is van alle landen. Tegen de intensieve lobby van de regering in Tokio bleek Europa niet opgewassen, mede doordat de Europese Unie aanvankelijk met verdeeldheid in eigen huis kampte. Frankrijk, Spanje en Italië, landen met veel  tonijnvissers, waren slechts met moeite achter een verbod te krijgen. Inclusief de steun van de VS was dit uiteindelijk niet voldoende voor de vereiste tweederde meerderheid.

Het lot van de blauwvintonijn, waarvan de populatie in veertig jaar tijd met meer dan 80 procent is teruggelopen, is symbolisch voor het onvermogen van de internationale gemeenschap een halt toe te roepen aan de overbevissing van de wereldzeeën.

Naarmate de vis dicht bij huis opraakt, zoeken vooral Europese vissers hun geluk steeds verder van huis. Er wordt niet alleen op steeds grotere diepte gevist, maar ook de kustwateren van ontwikkelingslanden vormen een geliefd werkterrein, ten koste van de lokale visserij.  Japan heeft hiervan in Doha slim gebruik gemaakt door juist deze landen voor zijn standpunt te winnen.

Een internationale aanpak van de overbevissing is dan ook gedoemd te mislukken als niet ook met de belangen van ontwikkelingslanden rekening wordt gehouden. Gelet op het tempo waarmee de visstand achteruit holt, betwijfelen veel deskundigen inmiddels of  visquota en het opleggen van schepen nog wel voldoende zullen zijn. Inmiddels komt al bijna 40 procent van alle consumptievis uit kwekerijen, maar het wordt steeds duidelijker dat ook aquacultuur niet zonder problemen is. 

In Nederland is de Viswijzer, die richtlijnen bevat voor vis die nog wel verantwoord kan worden gegeten,  nu nog een vrijblijvend advies aan de milieubewuste consument. Met die vrijblijvendheid kan het wel eens snel zijn gedaan, wil er straks nog vis op tafel komen.